HSM Groningen - Limburg
HSM Groningen - Limburg | ||||
---|---|---|---|---|
![]() | ||||
22 'Holland' in 1866. | ||||
Aantal | 10 | |||
Nummering | 16-25 | |||
Fabrikant | Borsig | |||
In dienst | 1866 | |||
Uit dienst | 1902-1914 | |||
Asindeling | 1B | |||
Spoorwijdte | 1435 mm | |||
Massa locomotief | 35,1 ton | |||
Massa tender | 11,4 ton | |||
Diameter drijfwielen | 1860 mm | |||
Diameter loopwielen | 1100 mm | |||
Diameter tenderwielen | 1100 mm | |||
Lengte over buffers | 14.179 mm | |||
Hoogte | 4440 mm | |||
Vuurkist | 7,1 m2 | |||
Vlampijpen | 88 m2 | |||
Roosteroppervlak | 1,54 m2 | |||
Maximum stoomspanning | 7,8 kg/cm2 | |||
Aantal cilinders | 2 | |||
Diameter × slaglengte cilinders | 406 x 558 mm | |||
Stoomverdeling | Allan | |||
Waterinhoud | 6,8 m3 | |||
Brandstofvoorraad | 3 ton kolen | |||
Trekkracht | 2675 kg | |||
Remsysteem | Westinghouserem | |||
Soortmerk | P1 | |||
|
De serie HSM Groningen - Limburg was de tweede serie normaalsporige stoomlocomotieven van de Hollandsche IJzeren Spoorweg-Maatschappij (HSM).
Met de ombouw van het breedspoornet van de HSM naar normaalspoor, die in 1866 gereed kwam, had de HSM ook behoefte aan normaalsporige locomotieven. Van de breedspoorlocomotieven werden vijf stuks omgebouwd voor normaalspoor. De rest werd vervangen door nieuwe locomotieven, waarbij de HSM 20 stuks bij Robert Stephenson and Company in Newcastle bestelde (Argus - Vesta) en 10 stuks bij Borsig in Berlijn. De 10 locomotieven van Borsig werden in 1866 geleverd met namen van de provincies (Groningen - Limburg), hetgeen de serie ook de bijnaam "de provincieserie" opleverde, en de volgnummers 16-25. Qua prestaties kwamen deze locomotieven aardig overeen met de locomotieven van Stephenson.
De locomotieven waren aanvankelijk enkel van een handrem op de tender voorzien. Rond 1885 werden enkele locomotieven van een stoomrem, wederom alleen op de tenderwielen werkend, voorzien. Later werden alle locomotieven met een Westinghouserem uitgerust.
In 1903 raakte de Friesland (volgnummer 17) na een ongeval te Station Rotterdam Delftsche Poort beschadigd, terwijl de locomotief volgens de administratie al in 1902 afgevoerd zou zijn. Tussen 1902 en 1914 werden de overige locomotieven afgevoerd. Er is geen exemplaar bewaard.
Fabrieksnummer | Naam | HSM nummer | In dienst | Uit dienst | Bijzonderheden |
---|---|---|---|---|---|
1846 | Groningen | 16 | 1866 | 1908 | |
1847 | Friesland | 17 | 1866 | 1902 | |
1848 | Drenthe | 18 | 1866 | 1902 | |
1849 | Overijssel | 19 | 1866 | 1906 | |
1850 | Gelderland | 20 | 1866 | 1903 | |
1851 | Utrecht | 21 | 1866 | 1909 | |
1852 | Holland | 22 | 1866 | 1912 | |
1853 | Zeeland | 23 | 1866 | 1914 | |
1854 | Brabant | 24 | 1866 | 1908 | |
1855 | Limburg | 25 | 1866 | 1908 |
- H. Waldorp: Onze Nederlandse stoomlocomotieven in woord en beeld. Uitg. De Alk, Alkmaar, 1981. ISBN 90 6013 909 7.
- J. van der Meer: De Hollandsche IJzeren Spoorweg-Maatschappij. Uitg. Uquilair, 2009, ISBN 978 90 71513 68 8.
- J.J. Karskens: De Locomotieven van de Hollandsche IJzeren Spoorweg Maatschappij. Uitg. J.H. Gottmer, Haarlem - Antwerpen, 1947.