Letters of last resort
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/HMS_Vanguard_%28SSBN-50%29.jpg/220px-HMS_Vanguard_%28SSBN-50%29.jpg)
Letters of last resort (listy ostateczne[1]} – określenie czterech listów napisanych odręcznie przez premiera Wielkiej Brytanii, znajdujących się na każdym z czterech okrętów podwodnych typu Vanguard, przenoszących pociski balistyczne z głowicami termojądrowymi. Listy zawierają instrukcję dotyczącą sposobu postępowania w przypadku, gdyby atak termojądrowy wroga zniszczył Wielką Brytanię i zabił zarówno premiera oraz wyznaczoną przez niego drugą osobę, nieznaną z imienia i nazwiska, powołaną do podejmowania decyzji w wypadku jego śmierci w katastrofie termojądrowej[2].
Według słuchowiska dokumentalnego The Human Button[3] nadanego przez BBC Radio 4 w grudniu 2008 roku, listy mogą zawierać jedną z czterech opcji:
- Odpowiedzieć atakiem jądrowym na wyznaczone cele;
- Nie odpowiadać atakiem jądrowym;
- Dowódca podejmuje decyzję według własnego uznania;
- Oddać się pod dowództwo sprzymierzonego państwa dysponującego bronią jądrową.
Listy znajdują się w sterowni okrętu w dwóch sejfach umieszczonych jeden wewnątrz drugiego, przymocowanego na stałe do podłogi[4]. Listy są niszczone po każdej zmianie premiera i zastępowane pismami nowego urzędnika.
Przypisy
- ↑ Łukasz Golowanow, Maciej Hypś: List ostateczny. Fundament brytyjskiego odstraszania atomowego. konflikty.pl, 6 marca 2018. [dostęp 2018-03-09]. (pol.).
- ↑ Ron Rosenbaum: The Letter of Last Resort. The Spectator, 9 stycznia 2009. [dostęp 2009-07-08]. (ang.).
- ↑ Peter Hennessy: The Human Button. BBC Radio 4, 2 grudnia 2008. [dostęp 2014-01-12]. (ang.).
- ↑ HMAS Apocalypse: Deep in the Atlantic, a submarine waits on alert with nuclear missiles that would end the world.... Daily Mail, 30 listopada 2008. [dostęp 2009-07-08]. (ang.).