Bełdany
Położenie | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Województwo | |||
Region | |||
Wysokość lustra | 116 m n.p.m. | ||
Morfometria | |||
Powierzchnia | 9,44 km² | ||
Wymiary • max długość • max szerokość |
| ||
Głębokość • średnia • maksymalna |
| ||
Hydrologia | |||
Rzeki wypływające | Krutynia | ||
Położenie na mapie gminy Ruciane-Nida ![]() | |||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego ![]() | |||
Położenie na mapie powiatu piskiego ![]() | |||
![]() | |||
|
Bełdany – jezioro polodowcowe, rynnowe znajdujące się w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie piskim, w gminie Ruciane-Nida, w całości na terenie Mazurskiego Parku Krajobrazowego, otoczone sosnowo - świerkowymi lasami Puszczy Piskiej. Zbiornik usytuowany jest na wysokości 116 m n.p.m., obecnie powierzchnia to 944 ha i z biegiem lat staje się coraz mniejsza. W 1955 powierzchnia jeziora wynosiła 1 241,6 ha. Zbiornik podlega eutrofizacji. Na jeziorze znajdują się 3 wyspy. Składa się z wyraźnie wyodrębnionych dwóch części – południowej, o mocno rozwiniętej linii brzegowej, i północnej, węższej i mniej urozmaiconej. Na północy łączy się z jeziorem Mikołajskim, a na południowym, poprzez wodną śluzę komorową Guzianka z jeziorem Guzianka Mała i dalej z jeziorem Guzianka Wielka i jeziorem Nidzkim. Brzegi jeziora wysokie, strome i zalesione. Znajduje się tu wiele ośrodków wypoczynkowych. Koło połączenia z Jeziorem Mikołajskim przy miejscowości Wierzba znajduje się prom samochodowy.
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/db/Cumowanie_na_dziko.jpg/255px-Cumowanie_na_dziko.jpg)
Jezioro to jest częścią popularnej "jachtostrady" mazurskiej, i wraz z jeziorem Mikołajskim stanowi bezpośrednie wodne połączenie między Mikołajkami a Rucianem. Z tego względu w sezonie jest jednym z najbardziej uczęszczanych i zatłoczonych jezior mazurskich; zwłaszcza część północna obfituje w liczne dogodne miejsca postojowe, co skutkuje znaczną dewastacją brzegów; przyczynia się do niej także erozja wywoływana przez intensywny ruch motorowodny.
Jezioro jest typowym zbiornikiem rynnowym, długość maksymalna wynosi 12 400 m i szerokość maksymalna 2 400 m. Powierzchnia zwierciadła wody wynosi 940,6 ha. Dno zbiornika jest urozmaicone, z licznymi głęboczkami, linia brzegowa jest silnie rozwinięta długość 33 300 m, pojemność masy jeziornej to 94 847,6 tys. m³. Litoral jeziora Bełdany zajmuje 26% powierzchni jeziora, w tym prawie 3/4 jeziora stanowi roślinność zanurzona, bezpośrednie otoczenie jeziora w 80% stanowią kompleksy Puszczy Piskiej, w zlewni bezpośredniej występują głównie gleby bielicowe wytworzone na piaskach sandrowych.
Dane morfometryczne jeziora
- wysokość n.p.m.: 116 m
- głębokość maksymalna: 46 m
- głębokość średnia: 10 m
- długość: 12,4 km
- szerokość maksymalna: 2,4 km
- szerokość minimalna: 200 m
Ryby występujące w jeziorze Bełdany
- sandacz
- szczupak
- okoń
- węgorz
- leszcz
- płoć
Bibliografia
- K.Jędryka, J.Koryciński, red.wyd.J.Uliasz: Wielkie Jeziora Mazurskie-część południowa, Mapa topograficzno-turystyczna. Warszawa: Wojskowe Zakłady Topograficzne, 2001. ISBN 83-7135-199-2.